Nowelizacja PIT: kwota wolna 60 tys. zł i wyższy próg podatkowy na stole

W Sejmie wkrótce może pojawić się projekt zmian w podatku dochodowym od osób fizycznych, który zakłada wyraźne odciążenie podatników. 

Inicjatywa przygotowywana przez Polskie Stronnictwo Ludowe przewiduje podniesienie kwoty wolnej od podatku do 60 tys. zł. Jednocześnie w debacie pojawiają się także inne propozycje, m.in. podniesienie progu dla stawki 32 proc. czy obniżenie podstawowej stawki PIT. To efekt rosnącej presji społecznej związanej z inflacją oraz realnym spadkiem siły nabywczej dochodów. 

Kwota wolna 60 tys. zł – zmiana rozłożona w czasie 

Najważniejszym elementem planowanej nowelizacji jest podwojenie kwoty wolnej od podatku – z obecnych 30 tys. zł do 60 tys. zł. Zmiana nie miałaby jednak wejść w życie jednorazowo. Według założeń projektodawców proces ten zostałby rozłożony na kilka etapów, prawdopodobnie w horyzoncie kilku lat. 

Podwyższenie kwoty wolnej oznaczałoby realną ulgę dla szerokiej grupy podatników. W praktyce szczególnie skorzystaliby emeryci oraz osoby osiągające dochody na poziomie niższym lub zbliżonym do średniej krajowej. W przypadku seniorów oznaczałoby to nawet brak podatku dochodowego przy świadczeniach do około 5 tys. zł miesięcznie, co znacząco zmieniłoby ich sytuację finansową. 

Wyższy próg podatkowy i niższa stawka PIT 

Równolegle analizowane są inne rozwiązania, które miałyby ograniczyć negatywne skutki braku waloryzacji systemu podatkowego. Jednym z nich jest podniesienie progu dla stawki 32 proc. – z obecnych 120 tys. zł do 150 tys. zł rocznego dochodu. 

Obecne przepisy sprawiają, że coraz więcej osób wpada w wyższy próg podatkowy nie dlatego, że realnie się wzbogaciły, lecz z powodu wzrostu wynagrodzeń nominalnych. Efektem jest sytuacja, w której część podatników oddaje znaczną część dochodu w formie danin publicznych, co ogranicza motywację do podejmowania dodatkowej pracy. 

Wśród propozycji pojawia się także obniżenie podstawowej stawki PIT z 12 proc. do 10 proc., co miałoby dodatkowo zwiększyć atrakcyjność zatrudnienia na etacie i poprawić dochody netto pracowników. 

Skąd środki na zmiany w podatkach? 

Jednym z kluczowych wyzwań pozostaje wpływ proponowanych rozwiązań na budżet państwa. W przeszłości podniesienie kwoty wolnej było odkładane właśnie ze względu na potencjalny spadek dochodów z podatku PIT. 

Autorzy projektów wskazują jednak możliwe źródła finansowania zmian. Wśród nich pojawiają się postulaty ograniczenia części wydatków socjalnych, takich jak dodatkowe świadczenia emerytalne czy programy transferowe. Według przedstawianych analiz takie działania mogłyby zrównoważyć ubytek wpływów podatkowych. 

Nie brakuje również opinii, że lepszym rozwiązaniem byłoby stopniowe wdrażanie zmian, co pozwoliłoby uniknąć gwałtownego obciążenia finansów publicznych. 

Presja polityczna i możliwe scenariusze 

Na ostateczny kształt reformy wpływ będzie miała sytuacja polityczna. W obiegu legislacyjnym znajduje się obecnie kilka projektów dotyczących zmian w PIT – zarówno poselskich, jak i innych inicjatyw. Ich wspólnym mianownikiem jest dążenie do obniżenia obciążeń podatkowych. 

Choć dziś trudno przesądzić, które rozwiązania zostaną przyjęte, kierunek zmian wydaje się jasno zarysowany. Rosnące koszty życia oraz oczekiwania wyborców sprawiają, że temat podatków wraca na pierwszy plan debaty publicznej. 

Najbardziej prawdopodobny scenariusz zakłada etapowe wprowadzanie ulg – najpierw poprzez podniesienie kwoty wolnej, a następnie korektę progów podatkowych. Na konkretne decyzje trzeba jeszcze poczekać, ale projekt nowelizacji może być jednym z ważniejszych tematów najbliższych miesięcy.